4 เคล็ดลับการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุ


1. การดูแลสุขภาพช่องปากผู้สูงอายุ

การแปรงฟัน ควรแปรงฟันอย่างน้อยวันละ 2 ครั้ง เช้าและก่อนนอน นานประมาณ 2 นาที โดยแปรงให้ทั่วถึง ควรทำความสะอาดลิ้นเบาๆ และเลือกใช้อุปกรณ์เสริมอื่นๆ ที่เหมาะสมร่วมด้วย เช่น ไม้จิ้มฟัน ไหมขัดฟัน แปรงซอกฟัน และควรพบทันตแพทย์เพื่อตรวจสุขภาพฟันและเหงือกอย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง

ฟันปลอม

  • ฟันปลอมชนิดถอดได้ หลังรับประทานอาหารทุกมื้อ ควรถอดฟันปลอมออกมาทำความสะอาด โดยใช้แปรงสีฟันขนอ่อนกับน้ำสบู่ แล้วล้างด้วยน้ำสะอาด ห้ามใช้ผงขัด ถ้ามีคราบฝังแน่นติดฟันปลอมสามารถแช่ในน้ำยาแช่ฟันปลอม หรือน้ำผสมเม็ดฟู่สำหรับฟันปลอมช่วยขจัดคราบและฆ่าเชื้อโรคได้ และที่สำคัญก่อนนอนต้องถอดฟันปลอม เพื่อให้เหงือกได้พักผ่อน และเอาฟันปลอมแช่น้ำไว้เสมอ ไม่ให้ฟันปลอมแตกแห้ง
  • ฟันปลอมชนิดติดแน่น ควรใช้ไหมขัดฟันสอดเข้าทำความสะอาดใต้ฟันปลอมและขอบเหงือกด้วย


2. การดูแลผู้สูงอายุที่ท้องผูก

  • กระตุ้นให้ถ่ายอุจจาระ โดยให้ขับถ่ายเป็นเวลาทุกวัน จัดสภาพแวดล้อมขณะขับถ่ายให้สะดวก นั่งถ่ายบนโถส้วม นวดหน้าท้องเบา ๆ ขณะถ่ายอุจจาระ เกร็งกล้ามเนื้อหน้าท้องบ่อย ๆ
  • ป้องกันไม่ให้ท้องผูกซ้ำ โดยกระตุ้นให้ออกกำลังกายหรือเคลื่อนไหวร่างกายบ่อย ๆ รับประทานอาหารที่มีกากใยมาก ได้แก่ ผักผลไม้สด ธัญพืช ถั่ว ลูกพรุน ดื่มน้ำอย่างน้อยวันละ 2-3 ลิตร หลังตื่นนอนตอนเช้าหรือหลังรับประทานอาหารเช้า 30 นาที ดื่มน้ำอุ่น 1-2 แก้ว และฝึกนิสัยการขับถ่ายอุจจาระให้เป็นเวลา โดยนั่งถ่ายครั้งละ 10 นาที ประเมินและบันทึกความถี่ของการขับถ่ายอุจจาระ ลักษณะและสีของอุจจาระ
  • หากต้องใช้ยาระบายควรใช้ยาเพิ่มกากใยอาหาร หรือยาที่ทำให้อุจจาระนิ่ม ตามแผนการรักษาของแพทย์


3. การดูแลผู้สูงอายุที่ท้องเสีย

  • ดูแลความสุขสบาย ช่วยเหลือให้ไปห้องน้ำได้ทัน เพราะส่วนมากจะกลั้นอุจจาระไม่ได้ จัดท่าให้สุขสบายขณะขับถ่าย ควรให้นั่งถ่ายบนโถส้วม ไม่ควรนั่งยอง ๆ ช่วยเหลือทำความสะอาดหลังการขับถ่ายด้วยการชำระด้วยน้ำและซับให้แห้งทุกครั้ง ดูแลผิวหนังบริเวณทวารหนักและฝีเย็บให้สะอาดแห้งอยู่เสมอ ให้นอนพักบนเตียง ให้ยาตามแผนการรักษาของแพทย์ (ถ้ามี)
  • ป้องกันไม่ให้เกิดภาวะแทรกซ้อน เช่น ภาวะขาดน้ำและเกลือแร่ เป็นต้น ในระยะแรกอาจงดอาหาร เพื่อไม่กระตุ้นลำไส้ให้เคลื่อนไหวมากทำให้เสียน้ำและเกลือแร่มาก ให้ดื่มสารละลายผงเกลือแร่ น้ำหวานหรือน้ำอัดลมโดยเขย่าฟองให้หมดก่อนแล้วเติมเกลือเล็กน้อย เมื่ออาการดีขึ้นไม่อาเจียนให้อาหารอ่อนย่อยง่ายกากน้อย รสอ่อน ไม่มีไขมัน ดื่มน้ำทดแทนการสูญเสียอย่างน้อยวันละ 2-3 ลิตร ถ้ายังอาเจียนหรือถ่ายเหลวมากควรพบแพทย์เพื่อพิจารณาให้สารน้ำทางหลอดเลือดดำ สังเกตภาวะขาดน้ำและเกลือแร่ เช่น กระหายน้ำมาก ผิวขาดความตึงตัว ใจสั่น ปวดท้อง เป็นตะคริว ซึม สับสน เป็นต้น


4. การดูแลผู้สูงอายุที่มีอาการท้องอืดหรือกรดไหลย้อน

  • ดูแลความสุขสบาย โดยจัดให้อยู่ในท่าศีรษะสูง 45-60 องศา หลีกเลี่ยงการใส่เสื้อผ้าที่รัดแน่นเกินไป หรืองดกิจกรรมที่เพิ่มแรงดันในช่องท้อง เปลี่ยนท่าบ่อย ๆ ลุกนั่งและเดิน ผายลมและเรอออกมาโดยไม่ต้องกลั้นเอาไว้ ให้ยาตามแผนการรักษา
  • ป้องกันไม่ให้ท้องอืดเพิ่มขึ้น โดยให้รับประทานอาหารช้าๆ ไม่รีบร้อน รับประทานอาหารจำนวนพอดี เคี้ยวให้ละเอียดก่อนกลืน หลีกเลี่ยงการรับประทานอาหารที่ทำให้เกิดก๊าซ เช่น ถั่ว หัวผักกาด (หัวไชเท้า) น้ำอัดลม เครื่องเทศ อาหารรสจัด เป็นต้น อาหารที่ย่อยยากประเภทไขมันหรืออาหารทอด หลีกเลี่ยงการเคี้ยวหมากฝรั่ง อมทอฟฟี่ และสูบบุหรี่ เพราะกลืนลมมากขึ้นอีกทั้งไม่ดื่มน้ำขณะกำลังรับประทานอาหาร ควรดื่มน้ำหลังอาหาร ไม่นอนหรือออกกำลังกายหนักทันทีหลังรับประทานอาหาร กระตุ้นให้ออกกำลังกายและเคลื่อนไหวร่างกายบ่อย



เรียบเรียงโดย พญ.ลิลลี่ ชัยสมพงษ์ แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านเวชศาสตร์ผู้สูงอายุ คลินิกสุขภาพผู้สูงอายุนิวไลฟ์ โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์

 
IMG
IMG
IMG
IMG

 

Posted by Bumrungrad International
การเป็นโรคไตเรื้อรังจะเพิ่มความเสี่ยงในการเสียชีวิตก่อนวัยอันควร
ในปัจจุบันคนไทยป่วยเป็นโรคไตเรื้อรังเพิ่มมากขึ้น และส่วนใหญ่ไม่ทราบว่าตัวเองกำลังเป็นโรค
Posted by Bumrungrad International
June 28, 2017
comments
5 วิธีหนีภูมิแพ้
เมื่อทราบว่าเป็นภูมิแพ้แล้ว อันดับแรกที่ควรทำคือ การหลีกเลี่ยงสิ่งที่ทำให้แพ้
Posted by Bumrungrad International
June 27, 2017
comments
เปลือกตาตกหย่อน...ปัญหาตาที่แก้ไขได้
เปลือกตาตกหย่อนสามารถรักษาได้ด้วยการผ่าตัดแก้ไขเปลือกตา
Posted by Bumrungrad International
June 21, 2017
comments
8 กลุ่มอาการที่พบบ่อยในผู้สูงอายุ
กลุ่มอาการที่เป็นปัญหาเฉพาะหรือพบบ่อยในผู้สูงอายุ เกิดได้จากหลายสาเหตุ
Posted by Bumrungrad International
June 21, 2017
comments
4 เคล็ดลับการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุ
หลากหลายโรคที่มารุมเร้าในผู้สูงอายุ ส่งผลต่อสุขภาพและการดูแลตนเองที่ถดถอยลง
Posted by Bumrungrad International
June 21, 2017
comments
นิ่วในกระเพาะปัสสาวะ…รักษาอย่างไรไม่ให้กลับมาเป็นซ้ำ
นิ่วในกระเพาะปัสสาวะเป็นโรคที่มักพบในผู้ชายมากกว่าผู้หญิง
Posted by Bumrungrad International
June 19, 2017
comments
8 วิธีป้องกันกระเพาะปัสสาวะอักเสบ
ลองมาดูปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดกระเพาะปัสสาวะอักเสบพร้อมกับวิธีป้องกัน
Posted by Bumrungrad International
June 19, 2017
comments
ตรวจสุขภาพตาสำคัญอย่างไร?
จุดประสงค์ของการตรวจคัดกรองตา เพื่อตรวจค้นโรคทางตาที่พบบ่อย
Posted by Bumrungrad International
June 09, 2017
comments

บทความอื่น ๆ ที่น่าสนใจ