อาหารกับการบริโภค:ความจริงหรือความเชื่อ คำแนะนำต่าง ๆ เกี่ยวกับการรับประทานอาหารที่คุณได้ยิน เสมอ ๆ นั้นเชื่อถือได้หรือไม่“รับประทานทานหวานมาก ๆ เดี๋ยวก็เป็นเบาหวานกันพอดี”“ไม่ชอบทานผัก ผลไม้ จะหัน มาดื่มน้ำผลไม้แทนก็ได้” คุณเคยได้ยินคำแนะนำในการเลือกรับประทานอาหาร ทำนองนี้จากคนใกล้ตัวบ้างหรือไม่ คุณเป็นอีกคนหนึ่งหรือ เปล่าที่รู้สึกว่าความเชื่อ คำเตือนหรือคำแนะนำเหล่านี้ฟังด ูก็น่าเชื่อถือดีจริง ๆ แล้วคำแนะนำที่บอกเล่าต่อกันมาแบบ นี้ เชื่อถือได้มากน้อยเพียงใด Better Health ฉบับนี้มีข้อมู ลน่าสนใจจากคุณสมศรี เตชะวรกุล นักโภชนาการจาก โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ อินเตอร์เนชั่นแนล มาฝากคุณ ความเชื่อ: อาหารไขมันต่ำแสดงว่ามีแคลอรีต่ำ ความจริง: อาหารไขมันต่ำอาจเป็นอาหารที่ดีต่อสุขภาพ แต่ก็ไม่เสมอไป หลายคนเข้าใจว่า การเลือกซื้ออาหาร ไขมันต่ำ หมายความว่าจะรับประทานมากเท่าไรก็ได้ อันที่จริง แม้ฉลากอาหารจะระบุว่า“ไขมันต่ำ” แต่หากดูปริมาณแคลอรีโดยรวมแล้วแทบจะไม่แตกต่างจาก อาหารแบบปกติเลย และหลายครั้งกลับมีแคลอรีสูงกว่า ปกติเสียด้วยซ้ำจำไว้ว่าเมื่อมีการสกัดไขมันออก ก็มักจะ มีการเติมบางสิ่งบางอย่างเข้าไปไม่ให้เสียรสชาติ และส่วน มากสิ่งที่ถูกเติมเข้าไปจะได้แก่ น้ำตาลและแป้ง ซึ่งสารเติมแต่งเหล่านี้เองที่ทำให้ปริมาณแคลอรีสูงแม้จะ มีไขมันต่ำ หากจะเลือกซื้ออาหารในครั้งต่อไป อย่าหลงติดกับคำว่า “ไขมันต่ำ” แล้วหยิบของใส่รถเข็นทันที แต่ขอให้อ่านฉลาก ให้ละเอียด พิจารณาปริมาณแคลอรีต่อหน่วยบริโภคใน ตารางข้อมูลโภชนาการ ความเชื่อ: อาหารหวานทำให้เป็นโรคเบาหวาน ความจริง: การบริโภคอาหารหวาน ๆ หรือมีน้ำตาลสูง ไม่ได้เป็นสาเหตุของโรคเบาหวาน แต่ก็อาจทำให้คุณ มีน้ำหนักเกินหรือเป็นโรคอ้วนได้ และการมีภาวะ น้ำหนักเกินหรือเป็นโรคอ้วนนั่นเองที่ทำให้คุณเสี่ยง ต่อการเป็นโรคเบาหวานมากขึ้น ส่วนสาเหตุที่แท้จริ งของโรคเบาหวานนั้นมาจากปัจจัยหลายประการ เช่น กรรมพันธุ์ ความผิดปกติของตับอ่อนที่ทำให้ร่างกาย หลั่งอินซูลินไม่ได้หรือได้ไม่เพียงพอ รวมทั้งการที่เซลล์ ของคุณเกิดความต้านทานต่ออินซูลินขึ้นมาสำหรับผู้ป่วย เป็นโรคเบาหวาน อาหารที่คุณพึงหลีกเลี่ยงไม่ใช่แค่ อาหารหวาน ๆ ที่มีน้ำตาลมากเท่านั้น แต่คุณยังต้องจำกัด การบริโภคอาหารเกือบทุกประเภทอย่างจริงจัง เพราะไม่ว่าจะเป็นแป้งหรือโปรตีน ก็ล้วนแต่ถูกแปร เปลี่ยนไปเป็นน้ำตาลกลูโคสซึ่งมีผลต่อระดับน้ำตาลใน เลือดทั้งสิ้น ดังนั้น เลือกรับประทานอาหารโดยคำนึงถึ งความพอดีและสมดุลจะเป็นประโยชน์สูงสุดต่อสุขภาพ ของคุณในระยะยาว ความเชื่อ: หลีกเลี่ยงมาร์การีน หันมาบริโภคเนย จะดีต่อสุขภาพมากกว่า ความจริง: แม้เนยและมาร์การีนจะมีปริมาณแคลอรี ใกล้เคียงกัน แต่หากพิจารณาในแง่ของสุขภาพหัวใจ แล้ว มาร์การีนเป็นทางเลือกที่ดีกว่าเนยเพราะเนยนั้น อุดมไปด้วยคอเลสเตอรอลและไขมันอิ่มตัวซึ่งส่งผลโดย ตรงต่อระดับคอเลสเตอรอลในกระแสเลือด ในขณะที่ มาร์การีนทำมาจากน้ำมันพืชมีส่วนประกอบของไขมัน ชนิดดีซึ่งช่วยลดคอเลสเตอรอลในกระแสเลือดได้ อย่างไรก็ตาม การเลือกซื้อมาร์การีนนั้นต้องพิจารณาให้ดี ไม่ใช่ว่ามาร์การีนทั้งหมดจะดีกว่าเนยเสมอไป เพราะ มาร์การีนมักจะมี Trans Fat หรือไขมันแปลงสภาพซึ่งเกิด จากการนำเอาไขมันชนิดไม่อิ่มตัวมาเติมไฮโดรเจน เข้าไปเพื่อให้ไขมันมีสภาพคงตัวไม่ละลายไขมันแปลงสภาพ นี้ไม่เพียงเพิ่มระดับคอเลสเตอรอลในเลือดเท่านั้นแต่ยังไป ลดไขมันชนิดดีในกระแสเลือดลงอีก ดังนั้นมาร์การีนชนิดที่ มี Trans Fat ก็ไม่ต่างอะไรกับเนยเลย หลักการเลือกซื้อ มาร์การีนง่าย ๆ คือเลือกชนิดที่ไม่แข็งมากหรือชนิดเหลว จำไว้ว่าเนื้อมาร์การีนยิ่งแข็งมากเท่าไร หมายความว่ามี Trans Fatมากเท่านั้น ที่สำคัญอย่าลืมอ่านฉลากโภชนาการ ให้ดี ความเชื่อ: การดื่มน้ำผลไม้ก็เหมือนกับการรับประทาน ผลไม้ ความจริง: การดื่มน้ำผลไม้เป็นทางเลือกที่ดีต่อสุขภาพ เมื่อเทียบกับการดื่มกาแฟเย็น น้ำอัดลมหรือน้ำหวาน ต่าง ๆ เพราะน้ำผลไม้มักอุดมไปด้วยวิตามิน แต่การดื่มน้ำ ผลไม้นั้นควรดื่มแต่พอดี นักโภชนาการแนะนำว่าคุณไม่ควรดื่มน้ำผลไม้เกินกว่าหนึ่งแก้วต่อวัน (ประมาณ 250 มิลลิลิตร) แม้จะเป็นน้ำผลไม้ชนิดที่ไม่มีการเติมน้ำตาล เพราะการจะ สกัดน้ำผลไม้ออกมานั้น ต้องใช้ผลไม้สดเป็นจำนวนมาก โอกาสที่คุณจะได้รับน้ำตาลในปริมาณสูงจึงมีมากขึ้น การดื่มน้ำผลไม้เพียงอย่างเดียวโดยคาดหวังให้สามารถ ทดแทนการบริโภคอาหารที่ทำจากผักหรือผลไม้สดตามที่ แนะนำในแต่ละวันนั้น คงไม่ดีแน่ เพราะในขั้นตอนการ สกัดหรือคั้นน้ำผลไม้บรรดาไฟเบอร์หรือกากใยต่าง ๆ ก็จะถูกแยกออกไปด้วย ตามปกติแล้ว คุณควรบริโภคอาหารจำพวกผักผลไม้ที่มี กากใยประมาณ 5 ส่วนต่อวัน ซึ่งอาหารจำพวกกากใยนี้ มีประโยชน์มากในการควบคุมระดับคอเลสเตอรอลและ ปริมาณน้ำตาลในเลือดให้เป็นปกติ ทั้งยังทำให้คุณรู้สึกอิ่ม เร็วขึ้นก่อนที่คุณจะรับประทานมากเกินไป ดังนั้นน้ำผลไม้ จึงไม่อาจทดแทนการบริโภคผักและผลไม้ได้ ยังมีคำแนะนำหรือความเชื่อเกี่ยวกับอาหารและสุขภาพอีก มากมายที่ยังไม่ได้รับการอธิบาย อย่าลืมปรึกษาแพทย์ประจำ ตัวคุณทุกครั้งก่อนที่จะทำการปรับเปลี่ยนการบริโภคอาหาร ใด ๆ ควบคู่ไปกับการออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอและเลือก รับประทานอาหารอย่างระมัดระวัง เพื่อสุขภาพที่ดีของคุณใน ระยะยาว